{"id":93268,"date":"2026-08-02T08:36:09","date_gmt":"2026-08-02T12:36:09","guid":{"rendered":"https:\/\/antilla-martinique.com\/?p=93268"},"modified":"2026-08-02T08:36:09","modified_gmt":"2026-08-02T12:36:09","slug":"in-memoriam-mac-remon-lhommage-en-creole-de-daniel-m-berte-a-raymond-mac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/in-memoriam-mac-remon-lhommage-en-creole-de-daniel-m-berte-a-raymond-mac\/","title":{"rendered":"IN MEMORIAM. \u00abMac R\u00e9mon,\u00bb Daniel M. Bert\u00e9\u2019s tribute to Raymond Mac in Creole"},"content":{"rendered":"<p class=\"isSelectedEnd\">\u00c0 l\u2019occasion du d\u00e9c\u00e8s de Raymond Mac, ancien conseiller g\u00e9n\u00e9ral et conseiller municipal du Saint-Esprit, Daniel M. Bert\u00e9 lui rend hommage m\u00ealant cr\u00e9ole et fran\u00e7ais, ponctu\u00e9 d\u2019extraits de <em>Sel noir<\/em> d\u2019\u00c9douard Glissant. Il y fait revivre les multiples visages d\u2019un homme engag\u00e9 dans la vie de sa commune, tour \u00e0 tour sportif, enseignant, agriculteur, \u00e9leveur, \u00e9lu, orateur, marcheur et compagnon appr\u00e9ci\u00e9 de tous.<\/p>\n<p>\u00c0 travers cette parole \u00e0 la fois affectueuse, populaire et profond\u00e9ment martiniquaise, l\u2019auteur adresse un dernier salut \u00e0 \u00ab Ton R\u00e9mon \u00bb, en lui demandant de transmettre le bonjour \u00e0 sa famille et \u00e0 ses amis au terme de son ultime ascension.<\/p>\n<h1><strong>S\u00e8bi lapawol \u00e9pi Mac R\u00e9mon<\/strong><\/h1>\n<p><strong><em>Woul\u00e9 ba-mwen Soley \u00e9kl\u00e9rant r\u00e9yonnant\u00a0\u00a0 Ba-mwen lapawol glisant ba misi\u00e9 R\u00e9mon<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Dimiwon, dimiwon, <\/em><\/strong><strong><em>won notinb\u00e9 i ka mont\u00e9<\/em><\/strong><strong><em><br \/>\nWa di fanmi bonjou l\u00e8\u2019w ka mont\u00e9\u00a0\u00a0 Wa di zanmi bonjou l\u00e8\u2019w ka mont\u00e9<br \/>\nMac R\u00e9mon, Mac R\u00e9mon, won notinb\u00e9 i ka mont\u00e9<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1 \u00e9 1\u00a0: D\u00e9! D\u00e9siyis man D\u00e9silap d\u00e9mon de lad\u00e9venn!<\/strong><br \/>\nJe pense dans ma kabech-sisi et de ma djel kal\u00e9 je crie\u00a0: \u00ab\u00a0Mac R\u00e9mon\u00a0!\u00a0\u00bb<br \/>\n<em>\u00ab\u00a0Je n\u2019ai de cri qu\u2019en cette trace o\u00f9 fut le sel\u2026\u00a0\u00bb<\/em><\/p>\n<p>Tak, drib, repriz-devol\u00e9\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, foutbal\u00e8\u00a0!<br \/>\nKoudwa, smach, amowti\u00a0: je crie\u00a0: Mac r\u00e9mon, t\u00e9nis-jw\u00e8\u00a0!<br \/>\nB\u00e9kann, randon\u00e9, sprint\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, p\u00e9dal\u00e8\u00a0!<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1 \u00e9 2\u00a0: Twa\u00a0! Twa zanchwa zougoulou wawa\u00a0!<\/strong><br \/>\nJe pense dans ma kabech-kolibri et de ma djel p\u00e9t\u00e9 je crie\u00a0: \u00ab\u00a0Mac R\u00e9mon\u00a0!\u00a0\u00bb<br \/>\n<em>\u00ab\u00a0Nous crions au sel. Il sert aux plaies. Il convient au supplice\u2026\u00a0\u00bb<\/em><\/p>\n<p>Kabrit, mouton, bef\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, \u00e9l\u00e8v\u00e8\u00a0!<br \/>\nLiv, kay\u00e9, mat\u00e9matik\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, prof\u00e9s\u00e8\u00a0!<br \/>\nMadjoumb\u00e9, pel, koutla\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, agrikilt\u00e8\u00a0!<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 2 \u00e9 2\u00a0: Kat\u00a0! Kat ti kato pou kalkil\u00e9 l\u00e9 kat pwen kawdino\u00a0!<\/strong><br \/>\nJe pense dans ma kabech-malfini et de ma djel d\u00e9chir\u00e9 je crie\u00a0: \u00ab\u00a0Mac R\u00e9mon\u00a0!\u00a0\u00bb<br \/>\n<em>\u00ab\u00a0Je n\u2019ai de cri qu\u2019en cette trace o\u00f9 fut le sel\u2026\u00a0\u00bb<\/em><\/p>\n<p>Fr\u00e8, kanmarad, zanmi\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, bon-konp\u00e8\u00a0!<br \/>\nFJAS, kons\u00e9y\u00e9 minisipal, kons\u00e9y\u00e9 j\u00e9n\u00e9ral\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, orat\u00e8\u00a0!<br \/>\nLabonmi\u00e9, anmiz\u00e8, rigol\u00e8\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, bladj\u00e8\u00a0!<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 1 \u00e9 4\u00a0: Senk\u00a0! Brennzig, Brennzeng, Brennzong ma Biz-de-bonm<\/strong><br \/>\nJe pense dans ma kabech-solsouri et de ma djel f\u00e9l\u00e9 je crie\u00a0: \u00ab\u00a0Mac R\u00e9mon\u00a0!\u00a0\u00bb<br \/>\n<em>\u00ab\u00a0Tu cries ta solitude en ce glacier de toi\u2026\u00a0\u00bb<\/em> <em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p>Wondi, mont\u00e9, d\u00e9sann\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, mawch\u00e8\u00a0!<br \/>\nSimon, Sannto, Makoum\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, popil\u00e8\u00a0!<br \/>\nMisi\u00e9 Mac, Ton R\u00e9mon, Monmon\u00a0: je crie\u00a0: Mac R\u00e9mon, resp\u00e9 ek lonn\u00e8\u00a0!<\/p>\n<p><strong><em>Ton R\u00e9mon, Ton R\u00e9mon, won notinb\u00e9 i ka mont\u00e9<br \/>\nWa di fanmi bonjou l\u00e8\u2019w ka mont\u00e9\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Wa di zanmi bonjou l\u00e8\u2019w ka mont\u00e9<br \/>\nDimiwon, dimiwon, won notinb\u00e9 i ka mont\u00e9<\/em><\/strong><\/p>\n<p><em>\u00ab\u00a0En italique rouge, extraits de Sel noir de Edouard Glissant\u00a0\u00bb<\/em><\/p>\n<p><strong><em>Daniel M. Bert\u00e9 &#8211; 290726\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c0 l\u2019occasion du d\u00e9c\u00e8s de Raymond Mac, ancien conseiller g\u00e9n\u00e9ral et conseiller municipal du Saint-Esprit, Daniel M. Bert\u00e9 lui rend hommage m\u00ealant cr\u00e9ole et fran\u00e7ais, ponctu\u00e9 d\u2019extraits de Sel noir d\u2019\u00c9douard Glissant. Il y fait revivre les multiples visages d\u2019un homme engag\u00e9 dans la vie de sa commune, tour \u00e0 tour sportif, enseignant, agriculteur, \u00e9leveur,<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":93269,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":"","rank_math_focus_keyword":"","rank_math_title":"","rank_math_description":"","rank_math_canonical_url":"","rank_math_robots":"","rank_math_facebook_title":"","rank_math_facebook_description":"","rank_math_twitter_title":"","rank_math_twitter_description":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-93268","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-latribune"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/93268","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=93268"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/93268\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":93270,"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/93268\/revisions\/93270"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/93269"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=93268"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=93268"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/antilla-martinique.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=93268"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}